Thị trường bảo hiểm tiếp tục đối mặt với nhiều thách thức khi doanh thu phí bảo hiểm giảm năm thứ hai liên tiếp. Tuy nhiên, tốc độ sụt giảm đã chậm hơn so với năm 2023, mang lại những tín hiệu tích cực cho ngành.
Nội dung
Thống kê doanh thu và tăng trưởng
Theo báo cáo từ Cục Quản lý giám sát bảo hiểm, năm 2024, doanh thu phí bảo hiểm ước đạt 227.495 tỷ đồng, giảm nhẹ 0,26% so với cùng kỳ. Trong đó:
- Bảo hiểm phi nhân thọ: Doanh thu đạt 78.291 tỷ đồng, tăng 10,21%.
- Bảo hiểm nhân thọ: Doanh thu đạt 149.204 tỷ đồng, giảm 5%.
Mặc dù tổng doanh thu giảm, tốc độ sụt giảm đã cải thiện đáng kể. Năm 2023, thị trường chứng kiến mức giảm mạnh 8,33%, lần đầu tiên sau một thập kỷ tăng trưởng liên tục.
Tăng trưởng tổng tài sản và nguồn vốn
Tổng tài sản toàn thị trường bảo hiểm năm 2024 đã vượt mốc 1 triệu tỷ đồng, tăng 10,88% so với năm trước. Trong đó:
- Tài sản của doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ: 861.788 tỷ đồng (chiếm hơn 86%).
- Nguồn vốn chủ sở hữu: Tăng 6,45%, ước đạt 210.124 tỷ đồng.
- Đầu tư vào nền kinh tế: Hơn 850.000 tỷ đồng, tăng 13,17%.
Những con số này cho thấy sự ổn định và khả năng đóng góp của ngành bảo hiểm vào nền kinh tế.
Chi trả quyền lợi bảo hiểm
Tổng chi trả quyền lợi bảo hiểm trong năm 2024 tăng gần 18%, đạt khoảng 93.900 tỷ đồng, bao gồm:
- Bảo hiểm phi nhân thọ: 22.519 tỷ đồng.
- Bảo hiểm nhân thọ: 71.387 tỷ đồng.
Việc tăng chi trả quyền lợi cho thấy sự cam kết của các doanh nghiệp trong việc bảo vệ quyền lợi khách hàng.
Những khó khăn và giải pháp
Tại hội nghị cuối tuần qua, lãnh đạo Bộ Tài chính dự báo năm 2025 sẽ tiếp tục khó khăn với nền kinh tế và thị trường bảo hiểm. Tuy nhiên, những yếu tố vĩ mô, chiến lược và khung pháp lý mới có thể trở thành đòn bẩy để ngành bảo hiểm phát triển.
Nguyên nhân doanh thu giảm:
- Kinh tế khó khăn: Ảnh hưởng từ tình hình kinh tế chung.
- Bất cập trong tư vấn bán hàng: Các tranh chấp phát sinh từ kênh bancassurance làm suy giảm niềm tin của người dân.
Phân khúc bị ảnh hưởng:
- Bảo hiểm nhân thọ: Là động lực chính của thị trường nhưng bị ảnh hưởng nặng nề. Trước đây, tốc độ tăng trưởng của phân khúc này thường gấp 2-3 lần bảo hiểm phi nhân thọ, đạt trung bình hơn 30% nhờ bancassurance (kênh bán chéo bảo hiểm qua ngân hàng).
- Quy định mới: Luật Kinh doanh bảo hiểm 2023 và Thông tư 67 đã đưa ra nhiều chính sách chặt chẽ hơn. Các ngân hàng bị cấm bán bảo hiểm liên kết đầu tư trong vòng 60 ngày trước và sau giải ngân, tư vấn viên phải ghi âm, ghi hình quá trình tư vấn.
Xu hướng thanh lọc và phát triển
Ngành bảo hiểm nhân thọ hiện có 19 doanh nghiệp, trong đó chỉ có 2 công ty trong nước (Bảo Việt, Bảo Minh), còn lại là doanh nghiệp nước ngoài hoặc liên doanh. Hai năm qua, 10 doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ chiếm gần 97% doanh thu bancassurance đã bị thanh tra. Điều này phản ánh sự cần thiết của việc tái cơ cấu và thanh lọc thị trường.
Lãnh đạo ngành nhận định rằng để phát triển bền vững, tư vấn viên cần nâng cao chuyên môn, đảm bảo tính chuyên nghiệp. Hiện tượng “vào, ra liên tục” của tư vấn viên cần chấm dứt.
Tăng cường khung pháp lý
Ngân hàng Nhà nước đang soạn thảo Nghị định 88 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng. Theo dự thảo, các ngân hàng gắn sản phẩm bảo hiểm không bắt buộc với dịch vụ tài chính có thể bị phạt từ 400-500 triệu đồng. Điều này nhằm đảm bảo sự minh bạch và công bằng trong việc phân phối sản phẩm bảo hiểm.
Kết luận
Mặc dù đối mặt với nhiều khó khăn, ngành bảo hiểm vẫn có cơ hội phát triển nhờ vào các yếu tố vĩ mô và khung pháp lý mới. Để tận dụng cơ hội này, cần nâng cao chất lượng tư vấn, tăng cường minh bạch trong bán hàng và củng cố niềm tin của khách hàng. Những thay đổi này không chỉ giúp thị trường bảo hiểm phục hồi mà còn tạo đà phát triển bền vững trong tương lai.
